Dillerin Sınıflandırılması – 2

Dil ile ilgili yazdığımız son yazıda dillerin sınıflaması üzerinde durmuştuk. Dillerin iki şekilde dil bilimciler tarafından sınıflandırıldığını söylemiştik. Bunlardan birincisi “genetik sınıflama”, ikincisi ise “morfolojik sınıflama”dır.http://www.aynadakiler.com/wp-includes/js/tinymce/plugins/wordpress/img/trans.gifGenetik sınıflamanın nasıl olduğunu da yine bir önceki yazımızda belirtmiştik. Daha detaylı bilgiye ulaşmak isteyen arkadaşlarımız bir önceki yazımızı okuyabilirler:

http://www.otekiyuz.com/dillerin-siniflandirilmasi/

Bugünkü yazımızda ise “morfolojik sınıflama” üzerinde duracağız. Bu sınıflamada, dillerin yapısı üzerinden hareketle bir sınıflamaya gidilmiştir. Bu sınıflama aşağıdaki gibi yapılmıştır:

1. Tek Heceli Diller:

Bu grupta olan dillerin çoğu adı üzerinde tek heceden oluşmaktadır. Vurgu çok önemlidir. Kelimeler kök halindedir. Kök halinde olan bu kelimeler hem isim, hem sıfat, hem fiil olabilirler. Asıl kelimeye küçük bir işaret (darbe) koyarak türetme yapılır. Bir sözcükten 15-20 darbeyle 15-20 sözcük türetilebilir. Bu bakımdan öğrenilmesi ve konuşulması çok zor bir dil ailesidir. En karakteristik dili Çincedir. Buna Tibet, Endonezya, Cava, Vietnam ve Afrika dillerini örnek olarak sayabiliriz.

2. Eklemeli Diller: Güzel dilimiz Türkçenin bütün özelliklerini bu diller taşır. Bu dillerde çekim veya türetme kelimenin başı veya sonuna yapım ve çekim ekleri getirilerek yapılır. Burada çekim ve türetme önemlidir. En güzel örneği Türkçe ve Macarcadır. Bunun yanında Moğolca, Tunguzca, Korece, Finceyi de sayabiliriz.

3. Bükümlü Diller: Bu dillere çekimli, bitişimli,bitişken, bağlantılı diller de denir. Büküm ise kelime türetme esnasında sözcükteki ses değişimine verilen addır. Genellikle sesliler değişir. Mesela İngilizcedeki “write” kelimesi “wrote” ya da “writter” olabiliyor. Bunun yanında “do” kelimesi “did” ya da “done”; “go” kelimesi “went” ya da “gone” olabiliyor. Ya da Almacadaki “werfen” kelimesi “warf” ya da “weforfen” şekline gelebiliyor. Bütün Hint-Avrupa dillerinde bu özelliği görebiliriz. Bunun yanında Hami – Sami dillerinde de bu özellik vardır. Mesela Arapçadaki “ders”, “medrese”, “müderris” veya “tedrisat” kelimelerinde; yine “hakem”, “hakim” “hekim”, “hüküm” kelimelerinde bu özelliği görebiliriz.

4. Kaynaştıran Diller: Çoğu kaynakta morfolojik sınıflama yapılırken “kaynaştıran dil” grubunu göremezsiniz. Çünkü “kaynaştıran diller”, “bükünlü diller”in içinde sayılıyordu. Yapılan araştırmalar bu dilin farklı olduğunu gösterdi. Eskimoların dili, Gürcü dili ve İspanya’nın güneyindeki Bask dili bu gruba dahildir. Bu dillerde kelime türetme kelimelerin birleşmesinden olmaktadır. Örneğin “kiazunek” kelimesi “ter” demektir. Bu kelime “kia” (güneş), “zu” (etkisinde kalmak) ve “nek” (su) kelimelerinin birleşmesi ile oluşmuştur.  Örnekte de görüldüğü gibi çekim veya türetme kelimelerin birleştirilmesiyle yapılmaktadır.

Belki bunları da beğenirsin...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>